Vrijwilligerswerk bij Casa de Gregorio
San Martín de Amacayacu, Colombia | 26 mei 2022
En toen zat het er gewoon alweer op! Een paar weken in de Amazone… Wat een ontzettend bijzondere plek. We hebben een kleine maand vrijwilligerswek gedaan bij Casa de Gregorio, een accommodatieplek voor toeristen in San Martín de Amacayacu. Dit is een inheems dorp dat middenin de amazone ligt. Casa de Gregorio is opgericht door Heike, een Nederlandse bioloog, en haar man José, een Colombiaan. Heike is in 2004 voor haar masterthesis naar dit prachtige plekje gekomen en heeft daarna haar promotieonderzoek gedaan op dezelfde plek. In die tijd heeft ze José leren kennen, zijn ze verliefd geworden, en hebben ze Casa de Gregorio samen opgericht. In 2011 (als ik het goed heb) hebben ze het eerste huis gebouwd met 2 kamers voor toeristen. In 2015 is het tweede huis gebouwd (‘de cabaña’) en in 2018 het derde huis. In dit laatste huis zijn de gezamenlijke eetkamer en chillplek te vinden die ze prachtig hebben ingericht met meerdere hangmatten en boeken.
Op deze geweldige plek ontvangen Heike en José een flink aantal toeristen. Ze bieden hen accommodatie aan inclusief 3 maaltijden per dag én inclusief een paar tours de jungle in. Al het personeel komt hier uit het dorp en verzorgen het eten, de schoonmaak en de tours. Heel bijzonder want ze weten ontzettend veel te vertellen. Zij zijn immers opgegroeid in de amazone en hebben alle kennis van hun voorouders mogen overnemen. Tijdens het vrijwilligerswerk hebben we veel met hen mogen kletsen wat nog een behoorlijke uitdaging was voor ons, want alles moest volledig in het Spaans. Met wat handen- en voetenwerk en veel herhaling zijn we gelukkig een heel eind gekomen. En de lieve mensen hier bleken oneindig veel geduld te hebben. Dat hielp ook!
Dinsdag 3 mei kwamen we na een tocht met de boot van zo’n 2 uur aan op dit prachtige plekje middenin de jungle. We zouden hier tot donderdag 26 mei helpen met wat ‘makkelijke taakjes’ in ruil voor accommodatie en eten. Een erg goede deal al zeggen we het zelf, omdat je zelf snel al zo’n €400 kwijt bent voor een paar dagen de toerist uit te hangen op deze plek. Onder ‘makkelijke taakjes’ moet je verstaan: nieuwe gasten ontvangen door de kamer te laten zien en koffie te zetten, andere gasten de middag door een beetje entertainen mocht daar behoefte aan zijn, de was ophangen, tafel dekken en afruimen, boten schrobben (Niels dan 🤪), zorgen dat de gasten hun schedule een beetje weten voor die dagen en weten wat ze moeten dragen, etc. In principe is het dus veelal sociaal doen en zorgen dat het de gasten aan niks ontbreekt. In de ochtend mochten we afwisselend mee met tours (zo chill!) en tussen 13:00-22:00 uur waren wij in charge en kon Heike focussen op andere dingen.
De eerste week mochten we beiden met zoveel mogelijk tours mee zodat we wat meer feeling konden krijgen voor de omgeving en de plek. Ook konden we wat meer informatie opdoen en deze kennis vervolgens met de gasten delen, mochten ze daar naar vragen. Zo gingen we slechts een uur na aankomst meteen mee met de ‘comunidad’ tour. Dit was een rondleiding door het inheemse dorp van ongeveer 1 uur. We kregen te horen dat het dorp uit zo’n 700 personen bestaat, er een basisschool is (voor verder onderwijs moeten de kinderen naar Puerto Nariño), vrijwel iedereen een stukje land heeft en druk is met de akkerbouw. Ook werd ons verteld hoe de mensen hier vroeger leefden en hoe dat nu gaat. Vroeger woonden zo’n 4 families samen op een stuk houten vloer met dak. Er waren geen muren aan de buiten- of binnenkant, er waren geen enkele meubels en de families woonden hier dus met elkaar samen. Zie ook de foto hier links onder. Tegenwoordig is dit wel een beetje veranderd: nu woont er vaak nog steeds 1 familie bij elkaar maar dan op een wat kleiner stuk, zijn er wel vaak muren aan de buitenkant en soms zelfs ook wat muren aan de binnenkant. Echter scheiden die muren aan de binnenkant blijkbaar nog steeds geen kamers of slaapplekken: iedereen bepaalt ‘s avonds waar hij/zij die avond op de grond gaat slapen (want ze hebben dus geen bedden of hangmatten). Erg interessant!
De ‘cabaña’ op de foto linksonder is nu niet meer bewoond maar wordt gebruikt wanneer er grote feesten zijn. De gids vertelde dat dat het geval is wanneer een meisje ongesteld is geworden en zij vanaf dan vrouw is. Het hele dorp komt dan bij elkaar om dat te vieren. Verder zagen we tijdens de tour door het dorp dat er een groot voetbalveld is. De gids vertelde dat er elke dag (ja, echt elke dag) tussen 14:00-18:00 wordt gevoetbald. Voetbal blijkt een enorm ding te zijn in Colombia en dus ook hier in San Martín. De mensen hier zijn in teams verdeeld en spelen voor geld: ieder legt 5000 Colombiaanse pesos in (ong €1,25). De winnaars gaan er met de winst vandoor en meestal kopen deze spelers er een biertje van. Er zijn meerdere mini shops in het dorpje waar je biertjes/fris/chips/koekjes kunt kopen. Ik heb later gedurende deze weken een paar uurtjes gekeken naar de voetbal en het is vooral heel leuk om te zien hoe het hele dorp er in opgaat!
Na deze tour kregen we een heerlijke maaltijd voor het avondeten. En gedurende de weken erna bleven de goede maaltijden zich herhalen. Als ontbijt kregen we afwisselend ei met een broodje, omelet met een broodje of pannenkoeken; altijd met een bakje fruit ernaast. Als lunch kregen we altijd eerst een soepje (dit is blijkbaar typisch Colombiaans) met daarnaast een bord met rijst, kip of vis, een beetje groenten, soms wat noten, bonen of linzen, en een gebakken/gefrituurd banaantje of yuka. Het avondeten was meestal ongeveer gelijk aan de lunch, alleen dan zonder de soep. Ook kregen we vaak fruit als toetje. Heerlijk luxe om gewoon opeens een maand niet te hoeven koken!
Na onze eerste avondmaaltijd hier mochten we meteen mee met de avondwandeling. Spannend! Eigenlijk was dit echt super vet, want we gingen dus in het donker met een lokale gids de jungle in en hij wist natuurlijk heel goed waar de verstopplekken voor de spinnen (veel tarantula’s!) waren. Ook hebben we wat grote sprinkhanen, wandelende takken en een pad gezien. Heel gaaf want de gids wist veel te vertellen. Maar, we zijn natuurlijk enorm verwend met de rustige jungle in Suriname, waardoor we allebei het tempo erg hoog vonden liggen en stiekem een beetje het gevoel hadden dat we achter de gids aan het aanrennen waren ipv dat we een beetje om ons heen konden kijken. Maar dat geeft niet! Het was hoe dan ook een mooie ervaring. Ik heb het bij deze ene avondwandeling gelaten, maar Niels is nog een paar keer meegegaan.
De dag erna was het opnieuw tijd voor een tour: samen met gids Nicasio en een ander stel was het tijd voor de ‘agricultural’ tour. Dat betekende dat we een hike van zo’n 3 uur deden, dwars door de jungle. Nicasio is de oudste gids van hier (63 jaar) en weet enorm veel te vertellen! Van elk plantje of struikje weet hij hoe deze van nut kan zijn voor de mens. Zo wist hij te vertellen welke verschillende bladeren je moest nemen tegen buikpijn/ongesteldheid/hoofdpijn/diarree maar kon hij ook een stukje uit een boomstam snijden en hadden we opeens een stevig stuk wit in ons handen waar je op kon schilderen of dat je kon gebruiken als verband. Zo interessant! Ook haalde hij een soort vrucht van een boom, maakte deze open, ging er met een takje rondjes in draaien, en opeens had hij rode verf! Bizar. Naast al deze informatie liet hij ons ook kennismaken met verschillende soorten vruchten die ze hier groeien en mochten we van alles wat proeven. Heel vet om te zien hoe mooi de lokale mensen hier samenleven met de natuur.
Ik zal verder maar niet elke dag gaan beschrijven wat we hebben gedaan, want dan wordt deze update eindeloos. Maar neem maar aan dat we lekker veel op tour zijn geweest en ook veel hebben gesocialized met alle gasten die er waren! Niels is nog een aantal keer mee geweest met de ‘Totumo’ tour. Hij ging dan zo’n 45 min met de boot rivier opwaarts, daar dan in de jungle een hike doen van een paar uur, en dan al vissend weer terug. Verder zijn we allebei los van elkaar nog met een tour meegegaan naar een monkey rescue center. We wisten beiden niet zo goed wat we hier van moesten verwachten en wat we ervan vonden, maar we waren positief verrast! Aapjes die waren gered van mensenhandel worden hier opgevangen. En i.p.v. dat ze in hokken werden gestopt, springen ze hier gewoon lekker vrij rond in de jungle! Er is alleen wel duidelijk veel contact met de mens. Zo krijgen ze van de mens ook hun eten en worden zo hun overlevingskansen kleiner om zelf nog in de natuur te kunnen overleven.
Ik ben tot slot nog een keer mee geweest met de tour naar Puerto Nariño. Dit is een wat groter dorp verderop de rivier, dat speciaal is gebouwd voor toeristen. Er zijn heel veel lunchtentjes en kraampjes waar je wat van de lokale mensen kunt kopen. Tijdens de tour bezochten we verder een uitkijktoren waar we geweldig mooi uitzicht hadden op de grote jungle om ons heen en leerden we meer over het onderwater leven in een museum.
De eerste week waren Niels en ik hier gezellig met z’n 2’tjes. Helaas kreeg ik na een paar dagen heel slecht bericht uit Nederland van een goede vriendin en ben ik redelijk halsoverkop voor een ruime week op en neer gegaan naar Nederland. Niels is die periode gewoon hier gebleven. Toen ik terugkwam uit Nederland zijn Niels en ik nog een paar dagen samen op deze mooie plek geweest. We hebben toen heerlijk een ochtend met z’n 2’en mogen kanoën. Dit was top want nu konden we lekker op ons eigen gemakje een beetje om ons heen kijken! Niels is uiteindelijk 2 dagen eerder weggegaan van Casa de Gregorio dan ik, omdat hij sollicitatiegesprek had voor de tropenopleiding en hij hiervoor goed internet nodig had. Ik ben dus nog 2 dagen in m’n eentje hier gebleven en mocht toen opnieuw mee kanoën, deze keer met Mora en een gids. Drie keer raden wie toen haar boot heeft laten zinken… Ja echt waar, zinken. Ik zat alleen in een klein bootje en had natuurlijk wel bedacht dat de kans groot was dat ik misschien een keer zou omkiepen, maar zinken was niet in me opgekomen 😀 M’n boot liep langzaam vol met water en aangezien ik voor m’n gevoel moest haasten achter Mora en de gids aan, had ik een bocht te hard genomen waardoor ik het struikgewas in voer en er meer water m’n boot inliep. Toen zonk de boot naar de grond en spartelde ik opeens in het water. Ik probeerde maar niet te denken aan wat er allemaal om me heen zwom!! De reddingsactie was ook goud waard, want hoe kom ik opnieuw een boot in die mega gammel is en zo omkiept? Gids Robinson bood uitkomst, dook het water in, haalde m’n boot, liet mij in bomen klimmen en balanceerde mijn boot, zodat ik uiteindelijk veilig en wel weer de boot in kon. Oh oh.. Mooie afsluiting van de amazone 🤪
En nu zit onze tijd hier alweer op! We zijn heel dankbaar dat we hier een tijdje hebben kunnen zitten zodat we wat meer van de natuur meekregen maar ook van de cultuur en de mensen van hier. Ondanks de gebrekkige Spaanse gesprekken merkte je echt dat de lokale mensen zo ontzettend verwelkomend naar je zijn en zo hun best om met je te kletsen. Toen ik bv terugkwam uit NL vertelde de kokkin dat ze de dagen had afgeteld tot ik er weer was. Zo lief! Ook toen Niels er de laatste 2 dagen niet meer was, vonden de lokale mensen me zielig en nodigde ze me uit om samen açaí sap te drinken… Colombia blijft ons verbazen!
Oh! Voor ik het vergeet! Wat we allemaal hebben gezien aan beesten? Niels meer dan ik, maar hier even alles op een rijtje: allerlei verschillende soorten spinnen, sprinkhanen, wandelende takken, ara’s, arenden (meervoud van arend?), toucans, dolfijnen (ja echt!!! Die zwemmen hier gewoon, zo mooi!), verschillende soorten aapjes (zo schattig als ze lekker aan het rondspringen zijn) en héél véél muggen.